భారత్ ఐపీఓ మార్కెట్ మరోసారి వేగం పుంజుకుంటోంది.ఒక కంపెనీ తన వ్యాపారాన్ని పెంచుకోవడానికి ప్రజల నుంచి డబ్బు సేకరించాలనుకుంటే.. తన కంపెనీలోని కొంత వాటాను షేర్ల రూపంలో అమ్ముతుంది. ఇలా ఒక కంపెనీ మొదటిసారి సాధారణ ప్రజలకు షేర్లు అమ్మడాన్ని ఐపీఓ అంటారు. ఇప్పుడు భారత స్టాక్ మార్కెట్లో ఐపీఓల సందడి మరింత పెరగబోతోంది. ఈక్విరస్ అనే ఆర్థిక సేవల సంస్థ విడుదల చేసిన నివేదిక ప్రకారం, దేశంలో 245 కంపెనీలు ఐపీఓ తీసుకురావడానికి సిద్ధమవుతున్నాయి.
భారత్లో ఐపీఓల జోరు పెరుగుతోంది
ఈ కంపెనీలు తమ వ్యాపారం, ఆదాయం, అప్పులు, ఐపీఓ ద్వారా ఎంత డబ్బు సేకరించాలనుకుంటున్నాయి వంటి వివరాలను సెబీకి అందించాయి. ప్రపంచంలోని కొన్ని దేశాల మధ్య గొడవలు, యుద్ధ భయాలు, ధరల పెరుగుదల వంటి సమస్యలు ఉన్నప్పటికీ భారత కంపెనీలు స్టాక్ మార్కెట్ ద్వారా డబ్బు సేకరించేందుకు ఆసక్తి చూపుతున్నాయి. భారత మార్కెట్పై కంపెనీలకు నమ్మకం పెరుగుతోందని ఈ సంఖ్య తెలియజేస్తోంది.
245 కంపెనీల్లో 175కు సెబీ తొలి అనుమతి
ఐపీఓ కోసం దరఖాస్తు చేసిన 245 కంపెనీల్లో 175 కంపెనీల పత్రాలను సెబీ ఇప్పటికే పరిశీలించి తొలి అనుమతి ఇచ్చింది. సెబీ అంటే భారత స్టాక్ మార్కెట్ను పర్యవేక్షించే ప్రభుత్వ సంస్థ. కంపెనీలు ప్రజలకు తప్పుడు సమాచారం ఇచ్చి డబ్బు సేకరించకుండా చూడటం దీని ప్రధాన పని. మిగిలిన 70 కంపెనీల దరఖాస్తులు ఇంకా సెబీ పరిశీలనలో ఉన్నాయి. సెబీ అనుమతి వచ్చిన వెంటనే కంపెనీ ఐపీఓను తీసుకురావాల్సిన అవసరం లేదు. కానీ నిర్ణయించిన గడువులోపు మాత్రం ఐపీఓను ప్రారంభించాలి. ప్రస్తుతం అనుమతి పొందిన కంపెనీల్లో 39 కంపెనీల గడువు 2026 సెప్టెంబర్ నాటికి ముగియనుంది. మరో 45 కంపెనీలు డిసెంబర్లోపు ఐపీఓ తీసుకురావాల్సి ఉంటుంది. మిగిలిన 91 కంపెనీలకు ఆ తర్వాత గడువు ముగుస్తుంది. అందువల్ల రాబోయే కొన్ని నెలల్లో వరుసగా అనేక కంపెనీల ఐపీఓలు మార్కెట్లోకి వచ్చే అవకాశం కనిపిస్తోంది.
కొత్త ఐపీఓలకు పెట్టుబడిదారుల నుంచి మంచి స్పందన
ఈ ఏడాది ఇప్పటికే మార్కెట్లోకి వచ్చిన కొన్ని కొత్త ఐపీఓలకు ప్రజల నుంచి మంచి స్పందన లభించింది. ఇటీవల వచ్చిన ఏడు ఐపీఓల్లో చాలావరకు అమ్మకానికి పెట్టిన షేర్ల కంటే ఎక్కువ దరఖాస్తులు వచ్చాయి. స్టాక్ మార్కెట్లో చేరిన కంపెనీల్లో సుమారు 71 శాతం కంపెనీల షేర్లు ఐపీఓ ధర కంటే ఎక్కువ ధరతో మొదలయ్యాయి. ఉదాహరణకు ఒక షేరును ఐపీఓలో రూ.100కు ఇచ్చి, మార్కెట్లో రూ.120 వద్ద ప్రారంభిస్తే పెట్టుబడిదారుడికి రూ.20 లాభం వచ్చినట్లవుతుంది. అయితే ప్రతి ఐపీఓలోనూ ఇలాగే లాభం వస్తుందని అనుకోవడం తప్పు. కొన్ని కంపెనీల షేర్లు ఐపీఓ ధర కంటే తక్కువ ధరతోనూ ప్రారంభమవుతాయి. అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య గొడవలు కొంత తగ్గడం, ప్రపంచ మార్కెట్లలో భయం తగ్గడం కూడా కొత్త కంపెనీలు ఐపీఓలకు రావడానికి సహాయపడినట్లు నివేదిక చెబుతోంది.
విదేశీ పెట్టుబడులు తగ్గినా SIPలు మార్కెట్కు బలం
విదేశాలకు చెందిన పెద్ద పెట్టుబడి సంస్థలు భారత మార్కెట్ నుంచి దాదాపు 5 బిలియన్ డాలర్లను వెనక్కి తీసుకున్నాయి. సాధారణంగా విదేశీ సంస్థలు పెద్ద మొత్తంలో షేర్లు అమ్మితే మార్కెట్పై ఒత్తిడి పడుతుంది. కానీ ఈసారి భారతదేశంలోని చిన్న పెట్టుబడిదారులు మార్కెట్కు అండగా నిలిచారు. ముఖ్యంగా ప్రతి నెలా కొంత మొత్తాన్ని మ్యూచువల్ ఫండ్లలో పెట్టే సిప్ విధానానికి ఆదరణ పెరిగింది. గత ఏడాది నెలవారీ సిప్ పెట్టుబడులు రూ.28,464 కోట్లుగా ఉండగా, ఇప్పుడు అవి రూ.31 వేల కోట్లకు చేరుకున్నాయి. అంటే ఉద్యోగులు, చిన్న వ్యాపారులు, మధ్యతరగతి ప్రజలు ప్రతి నెలా తమ ఆదాయంలో కొంత మొత్తాన్ని పెట్టుబడిగా పెడుతున్నారు. ఈ డబ్బు భారత కంపెనీల షేర్లలోకి రావడం వల్ల విదేశీ పెట్టుబడులు తగ్గినా మార్కెట్ పూర్తిగా కుంగిపోకుండా కొంత బలం లభిస్తోంది.
ఐపీఓలో పెట్టుబడి పెట్టే ముందు ఈ విషయాలు గుర్తుంచుకోండి
గడిచిన 12 నెలల్లో మీడియా, ప్రజలు రోజూ ఉపయోగించే వస్తువులు, వైద్య రంగాలకు చెందిన కంపెనీలు రూ.1.12 లక్షల కోట్లకుపైగా సేకరించాయి. పరిశ్రమలకు చెందిన కంపెనీలు రూ.82,800 కోట్లు, బ్యాంకులు, ఆర్థిక సేవల కంపెనీలు రూ.71,300 కోట్లకుపైగా సమీకరించాయి. అయితే ఈ డబ్బులో ఎక్కువ భాగం కంపెనీల వ్యాపారానికి వెళ్లలేదు. కంపెనీలను ప్రారంభించిన పాత యజమానులు తమ దగ్గర ఉన్న షేర్లలో కొంత భాగాన్ని అమ్మడం ద్వారా ఈ డబ్బు వచ్చింది. అందుకే ఐపీఓలో పెట్టుబడి పెట్టే ముందు కంపెనీ సేకరిస్తున్న డబ్బును వ్యాపారాన్ని పెంచడానికి ఉపయోగిస్తుందా? లేక పాత యజమానుల షేర్లు అమ్మడానికే ఐపీఓ తెస్తుందా? అనే విషయాన్ని తెలుసుకోవాలి. 245 ఐపీఓలు వస్తున్నాయని అన్నింటిలోనూ డబ్బు పెట్టకూడదు. కంపెనీ ఆదాయం, లాభాలు, అప్పులు, షేరు ధరను పరిశీలించాలి. ఐపీఓ అంటే కచ్చితంగా లాభాలు ఇచ్చే పథకం కాదు. మంచి కంపెనీని సరైన ధరకు ఎంచుకున్నప్పుడే లాభం వచ్చే అవకాశం ఉంటుంది.
